Karaman Ansiklopedisi’nde yer alan bilgilere göre Abbas Mahallesi, adını Abbas Ağa veya Abbas Efendi olarak da anılan bir hayır sahibinden aldı. Bölgede mescidi bulunan Abbas Ağa’nın, Fisandun (Dereköy) Köyü’nde bulunan Kazlı Hacı olarak bilinen araziyi ve bir değirmenin hisselerinden birini bu mescide vakfettiği kayıtlarda yer alıyor.
Adı Fatih Sultan Mehmet dönemine uzanıyor
Mahallenin geçmişine ilişkin önemli bilgiler, tarihi tahrir kayıtlarında da bulunuyor. Abbasoğlu Mescidi, Fatih Sultan Mehmet döneminde hazırlanan Karaman Eyaleti tahririnde “Mescid-i Veled-i Abbas” adıyla kaydedildi. Daha sonraki dönemlere ait belgelerde ise “Abbas Mahallesi”, “Abbas Bey Mescidi” ve “Abbas Mescidi” isimleri kullanıldı.
Tarihi kayıtlarda mescidin banisi, Karamanoğulları döneminde yaşamış Abbasoğlu isimli bir hayırsever olarak gösteriliyor. Mescidin yapım tarihini kesin olarak ortaya koyan bir kitabe bulunmasa da 15. yüzyıla ait kayıtlarda yer alması, yapının oldukça eski bir geçmişe sahip olduğunu ortaya koyuyor.
1591 yılına ait belgelerde de Abbas Mahallesi geçiyor
Mahallenin adı yalnızca mescit kayıtlarında değil, günlük yaşama ilişkin tarihi belgelerde de yer alıyor. Karaman Şer’iyye Sicili’nde bulunan 27 Kasım 1591 tarihli bir kayıtta, Abbas Mahallesi’ndeki bir evin hisselerinin satışından söz ediliyor. Bu belge, mahallenin adının 16. yüzyılın sonlarında da kullanıldığını gösteriyor. Öte yandan Hoca Mamut Mahallesi de 20. yüzyılın ilk yarısında Abbas Mahallesi’ne dahil edildi.
Yüzyıllar boyunca farklı isimlerle tarihi kayıtlarda yer alan Abbas Mahallesi, bugün de Karaman’ın geçmişi eskiye dayanan merkez mahallelerinden biri olmayı sürdürüyor.
